Monstera dziurawa (Monstera deliciosa) to jedna z najpopularniejszych roślin doniczkowych, która upiększa wnętrza domów, mieszkań, biur i restauracji. Znana z charakterystycznych dużych liści z wycięciami jest nie tylko naturalną ozdobą, ale także poprawia jakość powietrza w pomieszczeniu. Jakie są wymagania monstery dziurawej, jak o nią dbać i co warto wiedzieć o monsterze? Jak radzić sobie z ewentualnymi problemami, chorobami i szkodnikami atakującymi monsterę? Ile kosztuje monstera i jak ją skutecznie rozmnożyć? Wszystkie informacje znajdziesz w tekście.
Charakterystyka monstery dziurawej
Wygląd
Monstera dziurawa wyróżnia się dużymi, sercowatymi liśćmi z naturalnymi otworami lub wcięciami. Młodsze liście są gładkie, a wraz z wiekiem zaczynają się dziurawić i dzielić. Roślina może osiągnąć imponujące rozmiary – w domowych warunkach często dorasta do 2–3 metrów wysokości. Roślina często wykształca także korzenie powietrzne, które służą jej do chwytania się elementów i powierzchni, które zapewnią roślinie stabilność.
Przeczytaj także: Monstera variegata – wszystko o białej monsterze
Pochodzenie
Monstera deliciosa pochodzi z tropikalnych lasów Ameryki Środkowej i Południowej. Naturalnie rośnie jako pnącze, wspinając się po drzewach dzięki korzeniom czepnym. Jej naturalne środowisko to wilgotne, ciepłe i zacienione obszary dżungli.
Właściwości monstery
Oprócz walorów estetycznych monstera ma zdolność oczyszczania powietrza z toksyn, co czyni ją doskonałym wyborem do mieszkań i biur. Jej duże liście wprowadzają tropikalny klimat do wnętrz i są często wykorzystywane w aranżacjach florystycznych oraz dekoracjach.
Pielęgnacja i uprawa monstery
Doniczka
Monstera najlepiej rośnie w dużych, stabilnych doniczkach z odpływem, które zapewniają odpowiednią przestrzeń dla korzeni. Ważne jest, aby doniczka była proporcjonalna do rozmiaru rośliny – zbyt mała może ograniczać jej rozwój.
Ziemia
Idealne podłoże dla monstery powinno być lekkie, przepuszczalne i bogate w składniki odżywcze. Można użyć mieszanki ziemi uniwersalnej z dodatkiem perlitu, kory sosnowej i torfu.
Przeczytaj także: Jakie podłoże do monstery jest najlepsze?
Podlewanie
Monstera lubi umiarkowaną wilgotność podłoża. Należy ją podlewać, gdy wierzchnia warstwa ziemi przeschnie. Nadmiar wody w podstawce może prowadzić do gnicia korzeni, dlatego ważne jest, aby nie przelewać rośliny.
Przeczytaj także: Jak często podlewać monsterę?
Nasłonecznienie
Monstera najlepiej czuje się w miejscach z rozproszonym światłem. Unikaj bezpośredniego nasłonecznienia, które może powodować oparzenia liści, ale też zbyt ciemnych miejsc, które mogą ograniczyć jej wzrost.
Temperatura
Optymalna temperatura dla monstery to 18–25°C. Nie toleruje ona chłodów, dlatego należy chronić ją przed przeciągami i niskimi temperaturami.
Przesadzanie
Młode monstery warto przesadzać co roku, a starsze co 2–3 lata. Przesadzanie najlepiej przeprowadzać wiosną, gdy roślina zaczyna intensywniej rosnąć.
Nawożenie
Monstera wymaga regularnego nawożenia w okresie wzrostu, czyli od wiosny do jesieni. Można stosować nawozy do roślin zielonych, bogate w azot. Zimą nawożenie należy ograniczyć.
Problemy, choroby, szkodniki
Monstera może zmagać się z różnymi problemami, chorobami i szkodnikami. Najczęściej występujące problemy to żółknięcie liści, brązowe plamy, czy inwazje szkodników. Skąd się biorą problemy przy uprawie monstery dziurawej i jak sobie z nimi radzić?
Żółknięcie liści
Najczęściej jest to spowodowane nadmiernym podlewaniem. Aby zapobiec temu problemowi, należy sprawdzić, czy podłoże jest odpowiednio przepuszczalne i czy woda nie stoi w podstawce. Podlewanie powinno być umiarkowane, a gleba powinna przeschnąć między kolejnymi podlewaniami.
Przeczytaj więcej: Dlaczego liście monstery żółkną?
Brązowe plamy na liściach
Mogą być wynikiem zbyt suchego powietrza lub nadmiernej ekspozycji na słońce. Monstera potrzebuje wysokiej wilgotności powietrza, więc warto regularnie zraszać liście lub stosować nawilżacz powietrza. Unikaj bezpośredniego słońca, które może powodować poparzenia liści.
Szkodniki - wciornastki, przędziorki, wełnowce
Wełnowce to małe, białe owady przypominające kłaczki waty, które żerują na liściach i łodygach. Objawiają się białymi, watowymi osadami, które można znaleźć u nasady liści. Wełnowce osłabiają roślinę, wysysając z niej soki, co prowadzi do zahamowania wzrostu i zasychania liści. Aby je zwalczyć, można użyć wacika nasączonego alkoholem izopropylowym i delikatnie przetrzeć nim zainfekowane miejsca. W przypadku większej inwazji warto zastosować środki owadobójcze dedykowane roślinom doniczkowym.
Wciornastki to drobne, ciemne owady, które atakują liście, powodując powstawanie srebrzystych plam i przebarwień. W rezultacie liście mogą stać się zdeformowane i osłabione. Aby zwalczyć wciornastki, warto regularnie spryskiwać roślinę wodą, co utrudnia im rozwój. Można również zastosować naturalne preparaty owadobójcze lub specjalistyczne środki chemiczne dostępne w sklepach ogrodniczych.
Przędziorki to bardzo drobne roztocza, które często są trudne do zauważenia gołym okiem. Objawiają się delikatnymi pajęczynkami na spodzie liści oraz żółtymi plamami na powierzchni. Przędziorki rozwijają się szczególnie w suchych warunkach, dlatego zwiększenie wilgotności powietrza poprzez regularne zraszanie liści jest skutecznym sposobem zapobiegania ich rozwojowi. W przypadku silnej inwazji można użyć akarycydów, czyli środków chemicznych zwalczających roztocza.
Gnicie korzeni
Spowodowane jest zbyt dużą ilością wody i brakiem odpowiedniej przepuszczalności podłoża. Aby temu zapobiec, warto upewnić się, że doniczka posiada otwory drenażowe, a podłoże jest dobrze przepuszczalne. Jeśli korzenie zaczęły gnić, należy przesadzić roślinę, usuwając uszkodzone części korzeni i stosując świeże podłoże.
Zaschnięte końcówki liści
Mogą być wynikiem zbyt niskiej wilgotności powietrza lub niewystarczającego podlewania. Regularne zraszanie liści oraz odpowiednie podlewanie pomogą zapobiec temu problemowi.
Rozmnażanie monstery
Monstera rozmnaża się najczęściej przez sadzonki pędowe. Aby rozmnożyć monsterę, należy wybrać zdrowy, dobrze rozwinięty pęd z co najmniej jednym liściem oraz korzeniem powietrznym. Oto szczegółowy proces rozmnażania:
- Wybór sadzonki – wybierz fragment pędu, który posiada co najmniej jeden dobrze wykształcony liść oraz korzeń powietrzny. Ważne jest, aby sadzonka była zdrowa, bez oznak chorób czy szkodników.
- Przycięcie pędu – odetnij wybrany pęd ostrym, czystym nożem lub nożyczkami. Staraj się, aby cięcie było równe i wykonywane tuż poniżej węzła, z którego wyrasta korzeń powietrzny. Warto zdezynfekować narzędzie, którym będziesz ucinać roślinę.
- Umieszczenie w wodzie – umieść odcięty pęd w naczyniu z wodą, tak aby korzeń powietrzny i dolna część łodygi były zanurzone. Wodę najlepiej zmieniać co kilka dni, aby uniknąć gnicia. Naczynie powinno być umieszczone w miejscu o rozproszonym świetle, ale bez bezpośredniego słońca.
- Rozwój korzeni – po kilku tygodniach (zwykle od 2 do 4) powinny zacząć pojawiać się nowe korzenie. Kiedy osiągną długość około 5 cm, sadzonka jest gotowa do przeniesienia do ziemi.
- Sadzenie w podłożu – przygotuj doniczkę z lekkim, przepuszczalnym podłożem, odpowiednim dla monstery. Możesz użyć mieszanki ziemi uniwersalnej z dodatkiem perlitu i kory sosnowej. Delikatnie umieść sadzonkę w doniczce, a następnie obsyp podłożem, lekko je dociskając, aby zapewnić stabilność.
- Pielęgnacja młodej rośliny – po posadzeniu należy utrzymać umiarkowaną wilgotność podłoża i unikać nadmiernego podlewania. Sadzonkę warto również regularnie zraszać, aby utrzymać odpowiednią wilgotność powietrza. Młoda monstera powinna być umieszczona w miejscu z rozproszonym światłem.
- Wzrost i rozwój – młoda monstera powinna szybko się zaaklimatyzować i zacząć wypuszczać nowe liście.
Ciekawostki
Korzenie chwytne
Monstera posiada charakterystyczne korzenie chwytne, które w naturze pomagają jej wspinać się po drzewach. W warunkach domowych warto zapewnić jej podporę, np. palik kokosowy, który wspiera jej wzrost.
Czy monstera jest bezpieczna dla zwierząt?
Liście monstery zawierają szczawiany wapnia, które mogą być toksyczne dla zwierząt domowych. W przypadku spożycia mogą powodować podrażnienie jamy ustnej i problemy trawienne, dlatego roślinę należy trzymać poza zasięgiem pupili.
Przeczytaj także: Czy monstera jest trująca?
Do jakich wnętrz pasuje monstera?
Monstera doskonale wpisuje się w różnorodne style wnętrzarskie – od nowoczesnych, przez boho, aż po klasyczne. Jej tropikalny charakter świetnie uzupełnia wnętrza z naturalnymi materiałami, takimi jak drewno i wiklina.
Cena monstery
Cena monstery zależy od wielkości rośliny oraz jej odmiany. Mniejsze egzemplarze można kupić za około 30–50 zł, natomiast większe, rozrośnięte rośliny mogą kosztować od 150 zł wzwyż. Rzadkie odmiany, takie jak monstera variegata, osiągają znacznie wyższe ceny, nawet do kilkuset złotych.
